Basra Körfezi'nde ABD güçlerinin üç İran tankerini vurmasının ardından İran Devrim Muhafızları da Hürmüz Boğazı'nda misilleme yaptı, küresel petrol piyasaları sarsıldı.
Basra Körfezi'nde yaşanan son gelişmeler, ABD ile İran arasındaki gerilimi yeni bir boyuta taşıdı. ABD güçleri, Hark Adası yakınlarında üç İran tankerini hedef alırken, bu saldırı Devrim Muhafızları'nın iki ABD gemisine balistik füze fırlatmasının hemen ardından gerçekleşti. CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, sıcak çatışmalarda hiçbir Amerikan askerinin zarar görmediği belirtildi.
CENTCOM Komutanı Oramiral Brad Cooper, "Devrim Muhafızları mesajı net alsın: İki gemimize ateş açarsanız, üç geminizi devre dışı bırakarak çok daha ağır bir ekonomik bedel ödetiriz" ifadeleriyle Tahran'a net bir mesaj gönderdi. Bu gelişmelere karşılık, İran Devrim Muhafızları da Hürmüz Boğazı'ndan izinsiz geçen iki petrol tankeri ile üç ABD gemisini hedef aldığını duyurdu.
Bölgesel Gerilim ve Tahran'ın Yanıtı
Tahran yönetimi, geri adım atmayacağını ve küresel petrol arzının beşte birini taşıyan Hürmüz Boğazı'nda izinsiz seyreden gemilere tahammül edilmeyeceğini bir kez daha vurguladı. Devlet televizyonundan yayımlanan Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri bildirisinde, personellere uyarılar yapıldı. Bildiride, "'Terörist' ABD ordusuna kanmayın, yetki verilmeyen suyollarından geçmeyi amaçlayan her türlü şüpheli hareketten uzak durun. Aksi takdirde hedef alınırsınız" ifadeleri bölgedeki tansiyonu daha da artırdı.
İran'ın yarı resmi ajansı Tasnim, Hark Adası demirleme bölgesindeki bir tankere dört ABD füzesinin isabet ettiğini bildirdi. Saldırıda can kaybı yaşanmazken, mürettebatın hızla tahliye edildiği bilgisi paylaşıldı.
Küresel Piyasalar Sarsıldı: Petrol Fiyatları Zirvede
İran'ın ham petrol ihracatının yüzde 90'ını karşılayan Hark Adası, yaşanan olaylarla birlikte büyük bir abluka altına girdi. Nisan ayı ortasında başlayan ABD deniz ambargosuyla zaten felç olan sevkiyatlar, son saldırılarla daha da kritik bir duruma geldi. ABD ve İsrail'in şubat ayında başlattığı bombardımanlarla tırmanan krizin üzerine eklenen son füzeler, küresel piyasalarda hesapları altüst etti.
Tedarik endişesiyle fırlayan Brent petrolün varil fiyatı, cuma günü 96,28 dolara çıkarak 24 Temmuz'dan bu yana görülen en yüksek seviyeden kapandı. Bölgedeki istikrarsızlık, enerji arz güvenliği konusunda dünya genelinde endişeleri artırdı.
Trump'ın Geçmişteki Adımları ve Bölgedeki Etkileri
Eski ABD Başkanı Donald Trump'ın 31 Ağustos'ta sosyal medya hesabından paylaştığı, Hark Adası'nın yerle bir edildiğini gösteren yapay zeka üretimi video yeniden gündeme geldi. Ekonomik yaptırımları genişleterek askeri seçeneği sürekli masada tutan Trump, 11 Haziran'da adayı ele geçirmek istediğini belirtmiş, ancak 17 Haziran tarihli geçici anlaşmadan hemen önce operasyon ihtimalini rafa kaldırdığını açıklamıştı. Bu durum, bölgedeki gerilimin köklü geçmişini ve uluslararası ilişkilerdeki karmaşıklığı bir kez daha gözler önüne serdi.