Avustralya'da yapılan bağımsız testler, ülkenin önde gelen gıda markalarının Çin'de yetiştirilen domatesleri 'yerli üretim' veya 'İtalyan' diye etiketlediğini ortaya koydu. Bu skandal, gıda tedarik zincirindeki şeffaflık eksikliğini gözler önüne serdi.
Avustralya’nın önde gelen gıda markaları, Çin’de yetiştirilen domatesleri yerli üretim olarak sattıkları iddiasıyla büyük bir skandalın merkezine oturdu. Australian Broadcasting Corporation’ın (ABC) Four Corners programı için yaptırdığı bağımsız testler, Coles, Aldi ve Leggo’s gibi markalara ait bazı domates ürünlerinin aslında Çin kaynaklı olduğunu gözler önüne serdi. Söz konusu ürünlerin etiketlerinde ise domateslerin Avustralya veya İtalya’dan temin edildiği bilgisi yer alıyordu.
Gıda ürünlerinin menşeini belirleyen Source Certain laboratuvarı tarafından gerçekleştirilen bu testler, gıda tedarik zincirindeki şeffaflık eksikliğini ortaya koydu. Daha önce FBI, Scotland Yard, Interpol ve Avustralya Federal Polisi ile çalışmış olan Source Certain, araştırma kapsamında 39 markaya ait 221 domates ürününden alınan 900’ün üzerinde numuneyi inceledi. Laboratuvar, test sonuçlarının yüzde 98’in üzerinde doğruluk oranına sahip olduğunu açıkladı.
ABC’ye göre, Avustralya veya İtalya’da yetiştirildiği belirtilen onlarca ürün doğrulama testlerini geçemedi. Çin menşeli olduğu belirlenen ürünlerin yaklaşık yarısında kullanılan domateslerin Sincan bölgesinde yetiştirildiği öne sürüldü. Bu durum, ABD’nin zorla çalıştırma iddiaları nedeniyle Sincan kaynaklı domates ürünlerinin ithalatını 2021 yılında yasaklamasıyla da dikkat çekici bir paralellik taşıyor.
ABC, özellikle Leggo’s markalı domates salçası ürünlerinin çoğunda menşe bilgisinin yanıltıcı olduğunu bildirdi. Coles markalı İtalyan domates salçası ile Aldi’nin Remano markalı salçası da test sonuçlarında öne çıkan ürünler arasında yer aldı. Ancak ilgili şirketler suçlamaları reddetti. Leggo’s markasının sahibi ABD merkezli Simplot, ürün bütünlüğü ve sorumlu tedarik konularını son derece ciddiye aldığını belirterek, ABC’nin ilettiği parti kodlarını kontrol ettiğini ve ürünlerin Avustralya’da yetiştirildiğine ilişkin beyanlarından emin olduğunu açıkladı.
Aldi de iddiaları reddetti ve tedarikçilerinden ham madde ile üretim süreçlerinin izlenebilirliğine ilişkin eksiksiz kanıt istediğini belirtti. İncelenen iki ürünün İtalya ve Avustralya’dan temin edildiğini savundu. Coles ise programda belirtilen salça ürünlerinde Çin domatesi kullanıldığına ilişkin herhangi bir kanıt bulunmadığını açıklayarak, müşterileri bilerek yanılttığı veya gıda sahtekârlığından kazanç sağladığı yönündeki iddiaları reddetti.
Source Certain laboratuvarı, ürünlerin yetiştirildiği bölgedeki toprak, su ve iklim koşullarının oluşturduğu kimyasal izi analiz ederek coğrafi kaynağı tespit ettiğini belirtiyor. Bu yöntemle yapılan testlerde Mutti ve Woolworths markaları menşe doğrulamasını geçerken, diğer büyük markaların durumu tüketici güvenini sarstı. Bu olay, küresel gıda tedarik zincirlerinin karmaşıklığı ve şeffaflığın önemi konusunda yeni bir tartışma başlattı.
Eski Anthropic araştırmacısı Jacob Coxon'ın çarpıcı istifasının ardından, Anthropic'ten Evan Hubinger yapay zekanın insanlığı yok etme ihtimalinin %10'dan fazla olduğunu açıkladı. Bu açıklama, yapay zeka güvenliği konusundaki endişeleri derinleştirdi.
Küresel piyasalar, ABD/İsrail-İran gerilimleri ve artan enerji fiyatları nedeniyle kritik bir eşikte bulunuyor. Merkez bankalarının eylül ayındaki faiz kararları, özellikle Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) hamleleri, piyasaların seyrini belirleyecek.
Adalet Bakanı Akın Gürlek, borsadaki manipülatif işlemlerin hukuki çerçevede karşılıksız bırakılmayacağını ve bu konudaki çalışmaların devam ettiğini açıkladı. Gürlek, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ile koordinasyon içinde mağduriyet yaşayan yatırımcılar için süreçlerin takip edildiğini belirtti.