Market ve Restoranlarda Yeni Dönem: Hesaptaki O Ek Ücrete Son!

Türkiye'de market ve restoranlarda yeni bir dönem başlıyor. Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan düzenlemelerle birlikte, tüketicilerin yıllardır karşılaştığı bazı ek ücretlerin ödenme zorunluluğu ortadan kalktı. Bu kapsamda, özellikle restoran ve kafelerde uygulanan servis, masa ve kuver ücretleri ile marketlerdeki dara uygulamalarına netlik getirildi.

Restoran ve Kafelerde Ek Ücretlere Neşter

Ticaret Bakanlığı'nın açıklamasına göre, restoran, kafe ve benzeri işletmelerde servis, masa, kuver ücreti veya benzeri adlarla, fiyat listesinde yer almayan ilave ücret talep edilemez. Tüketicilerin yalnızca sipariş ettikleri yiyecek ve içeceklerin bedelini ödeyeceği belirtilirken, talep edilmeden masaya getirilen ve aperatif olarak sunulan kuver ürünleri için de ücret istenemeyecek.

30 Ocak'ta Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelikle kuver uygulaması resmi olarak kaldırıldı. Eski yönetmelikte restoranlar, fiyat listesinde belirtmeleri halinde servis ücreti alabiliyordu ancak bazı işletmeler bu alanı kullanarak fişlere yüzde 30'a varan ek ücretler yansıtıyordu. Yeni düzenleme ile bu tür uygulamaların önüne geçilmesi hedefleniyor.

Bahşiş Sistemi Yeniden Düzenlendi: Gönüllülük Esası

Bahşiş uygulaması ise tamamen tüketicinin kendi iradesine bağlı olup, gönüllülük esasına dayalı hale getirildi. Kuverin kaldırılmasıyla bazı işletmeler, hesap fişlerinde 'No service fee' (Zorunlu kuver ve servis bedeli yok) ifadesi kullanarak yüzde 8, 10 ve 15 gibi bahşiş oranları sunmaya başladı. Müşteriler, bu oranlardan birini seçerek POS üzerinden resmi bahşiş bırakabiliyor.

Bu yeni model sayesinde bahşişler artık nakit yerine doğrudan POS cihazı üzerinden tahsil edilerek kayıt dışı işlemlerin azalması ve bahşiş tutarlarının vergilendirilmesi sağlanıyor. Uygulama, hem işletmelere yasal güvence sunuyor hem de çalışanların bahşişlerini resmi olarak almasına olanak tanıyor.

Sektör temsilcileri, kuverin özellikle büyük şehirler ve turistik bölgelerde restoranlar için önemli bir ek gelir kaynağı olduğunu belirtiyordu. İstanbul, Bodrum ve Antalya gibi merkezlerde kişi başı 50 ila 250 TL arasında değişen kuver ücretlerinin yıllık bazda milyarlarca liralık bir hacim oluşturduğu ifade ediliyordu. Ancak bu gelirin önemli kısmının çalışanlara yansımadığı yönündeki eleştiriler de uzun süredir gündemdeydi.

Şeffaf Fiyatlandırma ve Tüketici Hakları

Ticaret Bakanlığı, menülerin yalnızca karekod (QR kod) ile sunulamayacağına da dikkat çekti. İşletmelerin dijital erişimin yanı sıra, tüketicilerin görebileceği basılı fiyat listelerini de bulundurmakla yükümlü olduğu bildirildi. Bu sayede tüketicilerin fiyat bilgisine kolayca ulaşması ve şeffaflık sağlanması amaçlanıyor.

Ayrıca, açıkta satılan ürünlerde, ürünün konulduğu kap veya ambalajın ağırlığı (dara) fiyatlandırmaya dahil edilemez. Tüketici yalnızca satın aldığı ürünün net ağırlığı üzerinden ödeme yapar. Bakanlık, haklarını bilen tüketicinin adil ticaretin en güçlü destekçisi olduğunu vurgulayarak, piyasalarda şeffaflığı ve dürüst ticareti güçlendirme taahhüdünü yineledi.