Zeynep Aktaş'ın değerlendirmesine göre, jeopolitik gerilimler ve artan maliyetler küresel piyasalarda yeni bir arz şoku yaratma riski taşıyor. Bu durum yatırımcıları risksiz getiri arayışına iterken, borsa ve fon piyasalarında dalgalanmalar yaşanıyor.
Finans dünyasının önemli isimlerinden Zeynep Aktaş, piyasaların yeniden alarm durumuna geçtiğini belirterek, küresel ekonominin aynı anda iki kritik boğazdan sıkıştığına dikkat çekti. Toplam büyüklüğü 10,38 trilyon liraya ulaşan yatırım fonları pazarında dengeler yer değiştirirken, BIST 100 Endeksi haftayı yüzde 0.27 düşüşle tamamladı. Savaş ortamıyla yükselen maliyetler, piyasalarda 'risk minimum, getiri hızlı olsun' arayışını öne çıkarıyor.
Küresel piyasaları etkileyen başlıca sorunlardan biri, Hürmüz Boğazı'nda büyüyen enerji arzı riskinin, çatışmaların Bab el-Mendeb'e sıçramasıyla Kızıldeniz'e taşınmasıdır. Karadeniz'de ticari gemiler ile limanların hedef alınması ise tahıl ticaretini baskı altına alma riskini gündeme getiriyor. Petrolün 102 doları test ettiği, navlun ve sigorta maliyetlerinin yükseldiği bu durum, enerji, gübre, gıda ve sanayi metalleri üzerinden yeni bir küresel arz şokunun kapısını aralıyor.
Ortaya çıkan yeni maliyet artışlarının enflasyon ve faizler üzerinden dünya ekonomisine ne ölçüde yayılacağı, piyasaların ana sorusunu oluşturuyor.
Bölgesel gerilimler ve petrol fiyatındaki artış, enflasyon beklentilerini bozarken merkez bankalarının manevra alanını daraltıyor. Türkiye'de politika faizinin beklendiği gibi yüzde 37 seviyesinde sabit tutulması ve karar metnindeki mesajlar, faiz indirim beklentilerini eylül sonrasına öteledi. Bu gelişmeler, iki yıllık tahvil faizini yüzde 42.5 bandına taşıyarak risksiz getirinin cazibesini artırdı.
Piyasa verileri ve haftalık fon akışları, yatırımcıların 'Param riske girmesin, getirisi net ve likit olsun' yaklaşımında birleştiğini gösteriyor. Toplam büyüklüğü 10,38 trilyon TL'ye ulaşan yatırım fonları pazarında, borsa tarafındaki dalgalanmalar nedeniyle hisse senedi ve agresif büyüme odaklı fonlardan kaçış yaşanıyor.
Hisse senedi fonları haftayı 623,50 milyon TL net küçülmeyle tamamlarken, değişken ve karma fonlardan toplamda 1,87 milyar TL net çıkış gerçekleşti. Bu veriler, yatırımcıların hisse piyasasında risk iştahını düşürerek kâr realizasyonuna gittiğini ve temkinli bir 'bekle gör' stratejisine geçtiğini işaret ediyor.
Yatırım araçları arasındaki kazanç arayışını ortaya koyan haftalık performans raporlarına göre, haftanın en yüksek getirisini yüzde 4.14'lük artışla gümüş gerçekleştirdi. BIST 100 Endeksi ise yüzde 0.27 ile sınırlı bir gerileme kaydetti. Endeksin mevcut seviyelerde tutunması, ileriye dönük beklentileri canlı tutuyor.
Yılbaşından bu yana geçen süreç dikkate alındığında ise borsa yüzde 23.82 ve vadeli mevduat yüzde 23.50 getiriyle öne çıkarken, gümüş yüzde 18 aşağıda duruyor.
Avrupa Merkez Bankası, 2002'den bu yana ilk kez tüm Euro banknotlarının tasarımını yeniliyor. Yeni seride "Avrupa Kültür ve Bilimi" ile "Nehirler ve Kuşlar" temaları öne çıkıyor.
Orta Doğu'da artan jeopolitik gerilimler, küresel petrol arzına yönelik endişeleri yükselterek Brent petrolün varil fiyatını 100 doların üzerine taşıdı. Bölgedeki çatışmaların enerji altyapısını hedef alması, piyasalarda yüksek risk primini canlı tutuyor.
Avrupa'nın referans doğal gaz kontratları, son yükselişlerle Ocak 2023'ten bu yana en yüksek seviyesine ulaşarak enerji piyasalarında endişeleri artırdı. Bölgedeki depolama oranları ve jeopolitik gelişmeler fiyatlar üzerinde baskı oluşturuyor.