ABD'de 29 eyalet, çocuk ve gençlerin ruh sağlığını olumsuz etkilediği gerekçesiyle sosyal medya devi Meta'ya 1.4 trilyon dolarlık dev bir dava açtı. Yarın California'da başlayacak duruşmalar, platformların geleceğini kökten değiştirebilir.
ABD'de 29 eyalet, sosyal medya devi Meta'ya karşı çocukların ruh sağlığını olumsuz etkilediği ve bağımlılık yaratacak şekilde tasarlandığı iddiasıyla dev bir dava açtı. Eyaletler, şirketten 1.4 trilyon dolara kadar tazminat ve Facebook ile Instagram'da kapsamlı değişiklikler talep ediyor. Bu davanın en büyük duruşması yarın, 18 Ağustos 2026 tarihinde California'da görülecek.
Suçlamaların Odağında Ne Var?
Dava dilekçesinde, Meta'nın platformlarının gençleri bağımlı hale getirecek şekilde özel olarak tasarlandığı ve bu durumun gençlerin ruh sağlığını ciddi şekilde etkilediği iddia ediliyor. Ayrıca, 13 yaşından küçük çocukların verilerinin velilerinin bilgisi dışında toplandığı ve bunun federal yasaları ihlal ettiği de suçlamalar arasında yer alıyor.
California, Colorado, Kentucky ve New Jersey eyaletleri, yarın Oakland, California'daki duruşmada davacı olarak yer alacak. Diğer 25 eyaletin davaları ise ileri bir tarihte görülecek. Meta, gelişmiş teknolojilerle gençlerin dikkatini çekerek şirketin gelirlerini artırma amacıyla kullandığı yönünde de iddialarla karşı karşıya.
Talep Edilen Köklü Değişiklikler
Eyalet başsavcıları, 1.4 trilyon dolara ulaşabilecek maddi tazminatın yanı sıra, Meta'nın platformları işletme biçiminde köklü değişiklikler yapılmasını talep ediyor. Bu talepler arasında, genç kullanıcılar için ebeveyn onayı zorunluluğu getirilmesi ve "dopamin manipülasyonu içeren algoritmaların" değiştirilmesi bulunuyor.
Davacıların diğer talepleri arasında, kullanıcıların fotoğraflardaki görünümünü değiştiren filtrelerin kaldırılması, videoların otomatik oynatılmasının engellenmesi ve kullanıcıların birden fazla hesap oluşturmasının önlenmesi yer alıyor. Ayrıca, Instagram'daki hikayeler gibi belirli bir süre sonra kaybolan içeriklerin paylaşılmasına son verilmesi de isteniyor.
Meta'yı Bekleyen Senaryo
Analistler, Meta'nın bu yıl çocuklara ve gençlere zarar verdiği gerekçesiyle açılan iki davayı daha önce kaybettiğini belirtiyor. Şirket, önceki yasal süreçlerde 2.4 milyar dolarlık masrafla karşı karşıya kalmıştı. Bu davanın da Meta aleyhine sonuçlanması durumunda, sosyal medya deneyiminde ciddi yaptırımlar ve köklü değişimler yaşanabileceği öngörülüyor.