Avrupa'yı etkisi altına alan aşırı sıcaklar ve kuraklık, tarihi Tuna Nehri'nin su seviyesini kritik düzeye indirdi. Bu durum, Macaristan ve Romanya'da enerji üretimini tehdit ederek geniş çaplı bir krize yol açtı.
Avrupa kıtasını bütünüyle etkisi altına alan kavurucu yaz sıcakları ve şiddetli kuraklık, bölgenin en hayati su kaynaklarından tarihi Tuna Nehri’nde su seviyesinin tehlikeli biçimde gerilemesine yol açtı. Nehir sularındaki tarihi çekilme, soğutma suyunu bu önemli kaynaktan sağlayan nükleer santralleri ve hidroelektrik tesislerini çalışamaz hale koydu. Yaşanan çevresel felaket, Orta ve Doğu Avrupa genelinde yüz binlerce vatandaşı kapsayan büyük bir elektrik krizini tetikledi.
Macaristan'da Elektrik Kısıtlamaları
Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de nehir su seviyesi hafta başında 10 santimetreye kadar gerileyerek 2018 yılında kaydedilen 33 santimetrelik rekor seviyeyi geride bıraktı. Hava sıcaklığının 38 dereceye kadar ulaştığı ve yakın bir gelecekte belirgin bir yağışın beklenmediği bölgede, ülkenin toplam elektrik ihtiyacının yaklaşık yarısını tek başına sağlayan Paks Nükleer Santrali tamamen kapanma riskiyle yüzleşti.
Reaktör soğutmasında yaşanan ciddi aksaklıklar sebebiyle Paks Santrali'nin günlük üretimi 2 bin megavat seviyesinden 240 megavata geriledi. Büyüyen kriz üzerine acilen harekete geçen Macaristan hükümeti, dev sanayi kuruluşlarına tüketim kısıtlaması koyarken tüm vatandaşlara acil tasarruf çağrısında bulundu ve elektrikli tren seferlerine saat sınırlaması uyguladı.
Romanya'da Acil Müdahale ve Üretim Duraklaması
Benzer bir yıkıcı krizle eş zamanlı mücadele eden komşu Romanya’da Romen ordusu, Cernavoda Nükleer Santrali’ne giden su akışını yeniden yükseltmek amacıyla nehir tabanındaki dev kayaları 180 kilogram patlayıcı kullanarak havaya uçurdu. Ülke elektriğinin yüzde 20’sini tek başına karşılayan bu kritik tesiste su seviyesinin düşmesi sebebiyle ilk reaktör kapatılırken, ikinci reaktörün akıbeti hakkında derin endişe duyuluyor.
Olası bir enerji krizinin önüne geçmek amacıyla hükümetin talebi doğrultusunda otomotiv devleri Dacia ve Ford, 19 Ağustos tarihine kadar üretime geçici olarak ara verme kararı aldı.
Bölgesel Etkiler ve Gelecek Endişesi
Nehirdeki tarihi çekilmeden olumsuz etkilenen Sırbistan’da ise ülkenin ana hidroelektrik santralinin su yetersizliği sebebiyle mevcut kapasitesinin yalnızca yüzde 20’siyle çalışabildiği bildirildi. Avrupa genelinde yaşanan bu su seviyesi düşüşleri, bölgenin enerji güvenliği ve ekonomik istikrarı üzerinde ciddi endişeler yaratmaya devam ediyor.