Azerbaycan'da düzenlenen bölgesel zirveye İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog katılım sağlarken, Türkiye'yi Dışişleri Bakanı Hakan Fidan temsil etti. Bu katılım farklılığı, Türkiye ile Azerbaycan arasındaki son dönemde yaşanan diplomatik gerilimin gölgesinde gerçekleşti.
Azerbaycan'da gerçekleştirilen ve bölgesel güçlerin yanı sıra Çin ile Rusya'nın önemli rol oynadığı, ABD'nin ise gözlemci statüsünde bulunduğu 28 üyeli örgütün zirvesi dikkatleri üzerine çekti. İsrail, İran, Katar, Türkiye, Mısır ve BAE gibi bölgesel güçlerin de yer aldığı bu geniş katılımlı toplantıya İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog katılırken, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın zirveye katılmaması gözlerden kaçmadı. Türkiye'yi zirvede Dışişleri Bakanı Hakan Fidan temsil etti.
İsrail Cumhurbaşkanlığı Konutu'ndan yapılan açıklamaya göre, Cumhurbaşkanı Herzog, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile ikili görüşmelerde bulunacak ve diğer dünya liderleriyle de temaslar gerçekleştirecek. Azerbaycan'ın petrolüne büyük ölçüde bağımlı olan İsrail, aynı zamanda Bakü'nün başlıca silah tedarikçileri arasında yer alıyor. İki ülke arasındaki ilişkiler bu alanda ilerleme kaydederken, son dönemde yaşanan bazı gelişmeler diplomatik gerilime neden oldu.
İsrail ile Azerbaycan arasındaki yakınlaşma sürerken, Azerbaycan'da Devlet Başkanı İlham Aliyev imzasıyla yürürlüğe giren "okullarda tek kıyafet" yasası Türkiye ile diplomatik bir sürtüşmeye yol açtı. Bu yasa, fiilen okullarda hem öğretmenler hem de öğrenciler için başörtüsünü yasaklayan bir uygulamayı beraberinde getirdi.
Türkiye'den bu karara yönelik tepkiler gecikmedi. Cumhurbaşkanlığı başdanışmanı Oktay Saral, Pazartesi günü yaptığı açıklamada, Azerbaycan'da başörtüsü takan öğrencilerin eğitime erişiminin engellenmesinin kabul edilemez olduğunu belirtti ve Bakü'yü bu uygulamayı sonlandırmaya çağırdı.
Cumhurbaşkanı İlham Aliyev liderliğindeki Yeni Azerbaycan Partisi, sosyal medya paylaşımlarında yasağa karşı çıkan Saral'ı ve Türkiye'nin iktidar partisi Adalet ve Kalkınma Partisi'nden diğer yetkilileri hedef aldı. Parti, AKP hükümetine yakın Türk medya kuruluşlarının Azerbaycan hakkında gerçeklere aykırı haberler yayınladığını iddia ederek, iki ülke arasındaki ilişkilerin zarar görebileceği uyarısında bulundu.
Azerbaycan'daki zirveye katılım profillerindeki bu farklılık ve iki ülke arasında yaşanan diplomatik gerilim, bölgesel güç dengeleri ve uluslararası ilişkiler açısından önemli mesajlar taşıyor. İsrail'in Azerbaycan ile artan ilişkileri ve Türkiye'nin bu süreçte sergilediği tutum, Kafkasya ve Ortadoğu coğrafyasındaki dinamikleri yeniden şekillendirme potansiyeli barındırıyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı temsilen 15 Ekim 2026 tarihinde Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de düzenlenecek Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı (CICA) 7. Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'ne katılacak. Zirvede İsrail'in Gazze saldırıları başta olmak üzere önemli bölgesel ve küresel konular ele alınacak.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Rusya'nın hibrit ve siber saldırılarına karşı NATO'nun tam hazırlık içinde olduğunu ve gerektiğinde görünür olmayan yöntemlerle dahi karşılık verileceğini duyurdu. Rutte, NATO topraklarına yönelik yakın bir tehdit görmediklerini ancak caydırıcılıklarını sürdüreceklerini belirtti.
İsrail Dışişleri Bakanı Israel Katz, Lübnan'a yönelik olası bir kara harekatı konusunda sert uyarılarda bulunarak, Hizbullah'ın İran ile işbirliği yapması durumunda ciddi sonuçlar doğuracağını ifade etti. İsrail ordusu, harekat için hazır olduğunu bildirdi.