Birleşmiş Milletler destekli uzmanlar heyeti, ABD'nin 28 Şubat'ta İran'da düzenlediği saldırılarda sivillerin hedef alınması nedeniyle savaş suçu işlemiş olabileceğine dair makul gerekçeler bulunduğunu bildirdi.
Birleşmiş Milletler destekli uzman heyeti, ABD'nin 28 Şubat'ta İran'da gerçekleştirdiği saldırılarda sivillerin öldürülmesi ve sivil yapıların zarar görmesi nedeniyle ayrım gözetmeyen saldırılar düzenlemiş olabileceğine dair makul gerekçeler bulunduğunu açıkladı. Bu saldırılarda toplamda en az 178 sivilin yaşamını yitirdiği belirtildi.
İran'daki Hedeflenen Saldırılar
Heyetin incelediği saldırılardan biri, İran'ın güneyindeki Minab kentinde bulunan Shajareh Tayyebeh okulunda meydana geldi. BM destekli uzmanlara göre bu saldırıda en az 168 kişi hayatını kaybetti; ölenlerin önemli bir bölümünü çocukların oluşturduğu bildirildi.
ABD yönetimi okulun kasıtlı bir biçimde hedef alındığını kabul etmezken, daha önce ABD'li kaynaklara dayandırılan haberlerde saldırının eski istihbarat verileri nedeniyle yanlış hedeflemeyle gerçekleşmiş olabileceği ihtimali gündeme gelmişti. Uzmanların değerlendirdiği ikinci saldırı ise yine 28 Şubat'ta Lamerd kentinde gerçekleşti ve 22 sivilin yaşamını yitirmesine neden oldu.
Rapora göre Lamerd'deki saldırıda hassas güdümlü mühimmatla düzenlendiği ve tungsten parçacıklarının, açıkça ayırt edilebilen bir spor kompleksi ile çevresindeki yerleşim alanına yayıldığı tespit edildi. Ölenler arasında kadınlar ve çocukların da bulunduğu belirtildi.
Kanıtlar ve Hukuki Değerlendirme
Uzmanlar, elde edilen görüntüler, uydu verileri, tanık anlatımları ve diğer kanıtların, saldırıların uluslararası insancıl hukuk açısından daha ileri incelemeyi gerektirdiği sonucuna götürdüğünü bildirdi. Heyetin kullandığı "makul gerekçeler" ifadesi, ABD'nin savaş suçu işlediğine ilişkin kesinleşmiş bir mahkeme kararı anlamına gelmiyor.
Bu değerlendirme, mevcut kanıtların savaş suçu işlendiği ihtimalini destekleyecek düzeyde görüldüğünü ve hukuki sorumluluğun daha ayrıntılı biçimde araştırılması gerektiğini ifade ediyor. Beyaz Saray ve ABD ordusu, uzman heyetin son değerlendirmesine ilişkin ilk aşamada açıklama yapmazken, Pentagon'un Minab saldırısına ilişkin incelemesinin sonucu da kamuoyuyla paylaşılmadı.
İran'a Yönelik İhlal İddiaları ve Bağımsız Soruşturma Çağrısı
BM destekli misyonun raporu yalnızca ABD saldırılarını ele almıyor; uzmanlar, İran güvenlik güçlerinin de ülke içinde öldürme, işkence ve diğer ağır insan hakları ihlallerini çok geniş ölçekte gerçekleştirdiğine ilişkin bulgular bulunduğunu açıkladı. Raporda bazı eylemlerin insanlığa karşı suç kapsamında değerlendirilebileceği belirtildi.
Heyet, hem ABD'den hem de İran'dan iddiaların bağımsız biçimde soruşturulmasını ve mağdurlar için etkili hukuki yolların oluşturulmasını talep etti.