Küresel piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı, Orta Doğu'daki artan gerilimler ve arz endişeleriyle 111 doları aşarak son beş ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Bu yükseliş, enerji piyasalarında yeni bir dalgalanma başlattı.
Küresel gösterge niteliğindeki Brent petrolün varil fiyatı, saat 09.20 itibarıyla önceki kapanışa göre yaklaşık yüzde 1 artarak 110.63 dolara yükseldi. Gün içerisinde ise 111.6 dolar yakınlarında işlem görerek mayıs ayından bu yana en yüksek seviyesini kaydetti. Bu yükseliş, Yemen'deki Husilerin Suudi Arabistan'ın enerji tesislerini hedef aldığı yönündeki açıklamalar ile ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları yeniden başlatabileceği endişelerinden kaynaklandı.
Önceki gün ABD Başkanı Trump'ın Rusya'ya yönelik yaptırım ve tarifelerde attığı adımlar nedeniyle 110.70 dolar seviyesine kadar çıkan Brent petrol, Ortadoğu'daki çatışmaların yeniden şiddetlenebileceği endişeleriyle yüksek seyrini korudu. Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün aralık vadeli varil fiyatı ise günün ilk saatlerinde 98.68 dolar seviyesinde işlem gördü.
Gerilimin Yükselişi ve Küresel Etkileri
Piyasa aktörlerinin İran'ın enerji akışını engelleyebilecek saldırı tehditlerini ve dünya genelinde halihazırda yüksek seyreden yakıt fiyatlarını değerlendirmesiyle Brent petrol beş ayın en yüksek seviyesine tırmandı. İran Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Muhammed Rıza Arif, Tahran'ın güvenliğini korumak adına Hürmüz Boğazı'ndaki tankerlere yönelik saldırıları artırmasıyla dünyanın en önemli enerji geçiş noktası üzerinde kontrol sağlamaktan başka 'seçeneği olmadığını' belirtmişti.
ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Basra Körfezi'nden yapılan ham petrol ihracatının savaş öncesi seviyelerin yaklaşık yüzde 80'ine gerilediğini ifade etti. Bloomberg Intelligence Kıdemli Sektör Analisti Salih Yılmaz ise, Körfez ham petrol akışının beklenenden çok daha hızlı toparlanıyor görünmesinin piyasaya nefes alma alanı sağladığını, ancak stokların sınırlı kaldığı ve işlenmiş ürün akışının kısıtlı olduğu rafine ürünlerde bu tamponun çok daha zayıf olduğunu değerlendirdi.
Arz Endişeleri ve Rafine Ürünler
Brent petrol, Orta Doğu ve Ukrayna'daki çatışmaların enerji arzını kesintiye uğratmasıyla bu yıl yüzde 80'den fazla artış kaydetti. Tankerlere ve enerji altyapısına yönelik yenilenen saldırılar, jeopolitik riskleri yüksek tutarak rafine ürünlerde çok daha sert bir tırmanışa neden oldu.
Yıl başındaki seviyesinin iki katından fazlasına ulaşmış olan Avrupa motorin vadeli kontratları, ABD'li milletvekillerinin Başkan Donald Trump'ın Rusya ile yaptığı motorin ihracatı anlaşmasına karşı çıkmasıyla yüzde 2,7'ye varan oranda yükseldi. Yönetim, kasım ayındaki ara seçimler öncesinde rekor seviyedeki pompa fiyatlarını dizginlemek için yoğun bir çaba sarf ederken, uzmanlar Moskova'dan gelecek ilave arzın yalnızca sınırlı bir rahatlama sağlayacağını belirtiyor.
Altın Piyasasında Son Durum
Petrol fiyatlarındaki bu dalgalanmaya rağmen, altın piyasası farklı bir seyir izledi. Pazartesi günü günün son saatlerinde 4 bin 151 dolara kadar gerileyen ons altın, dün ise yüzde 0.61 düşüşle 4 bin 115 dolar civarında fiyatlandı.