Küresel piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 2,4'lük düşüşle 90 doların altına indi. ABD'nin İran'a yönelik yaptırım baskısı ve Orta Doğu'daki artan gerilimler, petrol fiyatları üzerinde belirleyici rol oynuyor.
Küresel enerji piyasalarında Brent petrolün varil fiyatı önemli bir düşüş yaşayarak yüzde 2,4 gerilemeyle 90 doların altına indi. Bu düşüşte, ABD'nin İran'a yönelik yaptırım tehditlerini artırması ve Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimler etkili oldu. Pakistan Genelkurmay Başkanı'nın Tahran ziyareti gibi diplomatik girişimler de piyasalardaki seyrin belirlenmesinde rol oynuyor.
Yaptırım Tehditleri ve Piyasa Tepkisi
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent'in pazartesi günü yaptığı açıklamada, ülkelerin İran ile ilişkilerini kesmeleri için belirli bir süre sınırıyla karşı karşıya kalacaklarını, aksi takdirde tek taraflı yaptırımlarla karşılaşacaklarını belirtmesi, piyasalarda dalgalanma yarattı. Daha sıkı ikincil yaptırım tehdidinin hemen gerçekleşmemesi üzerine petrol fiyatları düşüşe geçti. Bu ortamda Pakistan Genelkurmay Başkanı, Tahran ile ABD arasındaki gerilimi hafifletme çabaları kapsamında İran'a bir günlük ziyaret gerçekleştirdi. Al-Arabiya, General'in mutabakat metni kapsamında yaptırımların kaldırılmasına yönelik bir teklif götürdüğünü bildirse de, haberde daha fazla ayrıntı verilmedi.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran'a karşı askeri güç kullanımının ihtimal dışı olmadığını dile getirse de, Washington'ın ekonomik baskıyı artırmaya yönelmesi, piyasaların Orta Doğu'daki petrol arzına ilişkin endişelerini bir miktar azalttı. Analistler, piyasaların ekonomik yaptırımları petrol arzı açısından askeri müdahaleye kıyasla daha düşük riskli bir seçenek olarak fiyatladığını belirtiyor. Ancak İran'ın petrol tankerlerinin geçişini aksatma kapasitesi, fiyatlarda ek risk primi yaratmaya devam ediyor.
Orta Doğu'da Artan Gerilim ve Hürmüz Boğazı
Bölgedeki gerilimin somut bir yansıması olarak, Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları (UKMTO), salı günü Umman açıklarında bir petrol tankerinin kimliği belirsiz bir cisim tarafından vurularak kullanılamaz hale geldiğini rapor etti.
İran ayrıca, savaş öncesinde küresel petrol tüketiminin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği stratejik Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol iddiasını sürdürüyor. Tahran, pazartesi günü boğaz geçiş kurallarını ihlal ettiğini belirttiği 45 tankeri açıklayarak, bu gemilere karşı kargolarına el koymaya kadar varabilecek önlemler alınabileceği uyarısında bulundu.
ABD Stratejik Petrol Rezervleri Düşüşte
Petrol piyasalarındaki bu gelişmeler yaşanırken, ABD'nin stratejik petrol rezervleri (SPR) de düşüşünü sürdürüyor. Enerji Bakanlığı verilerine göre, Stratejik Petrol Rezervi'ndeki ham petrol stokları geçen hafta yaklaşık 3,7 milyon varil azalarak 289,7 milyon varile indi. Bu düşüşle birlikte rezervler, Kasım 1982'den bu yana en düşük seviyesine gerilemiş oldu.