Brent petrol fiyatları, ABD-İran arasındaki gerilim ve küresel arz endişeleriyle hareketlenerek yeniden 100 dolar seviyesini aştı. ABD Başkanı Trump'ın Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışına dair açıklamaları ve Fed'in faiz artırım beklentileri piyasaları şekillendiriyor.
Petrol piyasaları son günlerde büyük hareketliliğe sahne olurken, Brent petrol fiyatları yeniden 100 dolar seviyesinin üzerine çıktı. Bu yükselişte ABD Başkanı Donald Trump'ın Hürmüz Boğazı'ndan yüksek miktarda petrol geçişi sağlandığına dair açıklamaları ve ABD-İran arasındaki gerilimin devam etmesi etkili oldu.
Trump, Beyaz Saray'da yaptığı açıklamada, İran'ın pes etmek veya taviz vermek üzere olup olmadığına ilişkin bir soruya, "Henüz pes edecekler mi bilmiyorum ama sonunda pes edecekler. Ancak durumları çok kötü." yanıtını verdi. Ayrıca Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışına değinerek, "Son birkaç gün içinde Hürmüz Boğazı'ndan tarihin herhangi bir döneminde elde edilenden daha fazla petrol çıkardık." ifadelerini kullandı.
Hürmüz Boğazı'nda Gerçek Durum ve Arz Endişeleri
Başkan Trump'ın açıklamaları piyasalardaki arz endişelerini hafifletme etkisi yaratırken, gerçek veriler farklı bir tablo çiziyor. Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışı savaşın başladığı döneme kıyasla toparlanma gösterse de, son 60 günlük veriler boğazdan geçen petrol miktarının günlük ortalama yaklaşık 7,85 milyon varille, savaş öncesindeki yaklaşık 20 milyon varillik seviyenin oldukça altında seyrettiğine işaret ediyor.
Trump'ın boğazdan petrol geçişinin arttığı yönündeki açıklamaları, küresel arzda yaşanabilecek kesintilere ilişkin endişeleri azaltarak fiyatları aşağı yönlü baskılamış olsa da, İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rezai'nin açıklamaları Washington ile Tahran arasındaki gerilimin sürdüğüne işaret ederek fiyatların aşağı yönlü hareketini sınırladı. Rezai, ABD'nin İran'a yönelik saldırılarını eleştirerek, Trump'ın "ne müzakere yapabildiğini ne de savaşabildiğini" savundu.
Fed'in Faiz Artırım Beklentileri ve Petrol Fiyatları
Petrol fiyatlarındaki düşüşü destekleyen bir diğer faktör ise ABD Merkez Bankasının (Fed) daha fazla faiz artırımına yönelebileceğine yönelik beklentiler oldu. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook, gelecekteki olası faiz ayarlamalarının sayısı ve büyüklüğünün ekonominin politika hamlelerine verdiği tepkilere ve gelecek aylarda açıklanacak enflasyon ile istihdam verilerine göre şekilleneceğini belirtti.
Para piyasalarında Fed'in ekim toplantısında 25 baz puanlık faiz artırımına gitme ihtimali yaklaşık yüzde 50 seviyesinde fiyatlanıyor. Fed'in yıl sonuna kadar ilave faiz artırımına gidebileceğine yönelik beklentilerin devam etmesi, ekonomik aktivite ve petrol talebinin yavaşlayabileceği öngörülerini destekleyerek fiyatlar üzerinde baskı oluşturuyor. Sıkı para politikası beklentilerinin doları desteklemesi de petrolü diğer para birimlerini kullanan alıcılar için daha pahalı hale getirerek fiyatların aşağı yönlü hareketini destekliyor.