Avrupa, doğal gaz depolarındaki düşük stok seviyeleriyle zorlu bir kışa giriyor. Artan fiyatlar ve jeopolitik gerilimler, kıtanın enerji güvenliğini tehdit ediyor.
Avrupa'nın doğal gaz depolarındaki düşük doluluk oranları, kıtayı yaklaşan kış dönemi için alarm durumuna geçirdi. Uzmanlar, kasım-mart döneminde yaklaşık 14 milyar metreküp daha az doğal gaz tüketilmesi gerekebileceğini belirtiyor. Depolardan sağlanabilecek gaz miktarındaki düşüşün ise 7,3 milyar metreküp seviyesinde olabileceği aktarıldı.
Mevcut koşullar altında Avrupa Birliği'nin kış boyunca doğal gaz tüketimini geçen yıla göre yüzde 7 azaltmasının gerekebileceği kaydediliyor. Bu durum, enerji güvenliği konusunda ciddi endişeleri beraberinde getiriyor.
Fiyat Artışları ve Jeopolitik Etkiler
Avrupa'da doğal gaz fiyatları için gösterge kabul edilen Hollanda merkezli TTF vadeli kontratları, eylül ortasında megavatsaat başına 84,5 avroya yükselerek 2022'den bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Fiyatların perşembe günü yeniden 80 avroyu aştığı, cuma sabahı ise 78 avro civarında işlem gördüğü aktarıldı. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, şubat sonundan bu yana ithal fosil yakıtlar için enerji miktarında herhangi bir artış olmaksızın fazladan 100 milyar avro harcandığını açıkladı.
Arz üzerindeki baskıyı artıran unsurlar arasında Ocak 2027'den itibaren Rusya'dan sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ithalatının tamamen yasaklanması gösterildi. Ayrıca, 28 Şubat'ta başlayan İran savaşı ve küresel LNG ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığının aksaması, Avrupa'nın doğal gaz piyasasını baskı altında bıraktı.
Kış Senaryoları ve Maliyetler
AB Enerji Komiseri Dan Jørgensen, depoların olağanüstü düşük doluluk seviyeleri nedeniyle hükümetlere enerji talebini azaltmayı sürdürme çağrısında bulundu. Avrupa doğal gaz şebekesi işletmecileri ise perşembe günü yayımlanan değerlendirmelerinde, sert bir kış yaşanması halinde AB'nin ihtiyaç duyduğu gazın yüzde 15'ine kadarını karşılayamayabileceği uyarısını yaptı.
Raporda, depoların düşük seviyelerde kalmasının gelecek yaz yeniden gaz doldurma maliyetlerini yükseltebileceği ifade edildi. Talebi azaltmak yerine depolardaki açığın ek ithalatla kapatılmasının yaklaşık 3 milyar avroya mal olabileceği hesaplandı. Bu tutarın, aynı miktarda gazın geçen yılki maliyetine kıyasla yüzde 12 daha yüksek olduğu bildirildi.