Emtia Piyasasında Savaş Fırtınası: Bakır ve Alüminyum Rekor Kırdı

Küresel piyasalar, jeopolitik risklerden kaynaklanan arz endişeleriyle bir savaş fırtınasının ortasında kaldı. Bu durum, özellikle alüminyum fiyatlarının son 4 yılın zirvesini test etmesine neden oldu. Teknoloji şirketlerinin yapay zeka yatırımlarının artması ve ABD/İsrail-İran Savaşı'ndan kaynaklı arz endişeleri, yılın ilk yarısında baz metal fiyatlarını yukarı yönlü etkiledi; bu yükselişlerde bakır ve alüminyum başrol oynadı.

Bakırın libresi, söz konusu dönemde uluslararası piyasalarda yapay zeka veri merkezlerinden gelen yoğun talep ve küresel arza yönelik sıkıntılarla 6,67 dolara ulaşarak rekor kırdı. Orta Doğu'daki gerginliklerin küresel ekonomik aktivite üzerinde risk oluşturmasıyla ABD/İsrail-İran Savaşı başladıktan sonra bakır fiyatlarında geri çekilmeler görülse de, ürünün tedarikine ilişkin sıkıntıların ve talebin devam etmesi fiyatların tekrar toparlanmasını sağladı.

Hürmüz Boğazı Gerilimi ve Tedarik Zinciri Kırılganlığı

ABD/İsrail-İran Savaşı'nın başlaması sonrasında petrol tedarikine ilişkin bozulmaların yenilenebilir enerjiye ilgiyi artırması da bakır fiyatlarındaki yükselişte etkili oldu. Son zamanlarda Hürmüz Boğazı kaynaklı sıkıntılardan dolayı kükürt tedarikinin olumsuz etkilenmesi, bakır fiyatlarının rekor kırmasında belirleyici oldu. Özellikle Zambiya ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'ndeki bakır üretim hatları, cevher ayrıştırma için gereken sülfürik asit üretiminde bu kükürde bağımlı durumda. Bu lojistik darboğaz, küresel bakır arzını doğrudan tehdit eder hale geldi.

Artan yapay zeka altyapısı yatırımları, elektrikli araç talebindeki büyüme ve yenilenebilir enerji dönüşümünün bakıra yönelik küresel talebini hızla artırırken, savaş kaynaklı yükselen enerji ve nakliye maliyetleri hem üretim hem de lojistik tarafında ciddi maliyet baskısı oluşturdu.

Üretim Sorunları ve Küresel Talep

Dünyanın en büyük bakır üreticisi Şili'de yaşanan üretim düşüşü, arz-talep dengesini talep lehine bozarak fiyatları destekleyen önemli unsurlardan biri oldu. Çin'in bakır ithalatının güçlü seyretmesi de bakır talebinin güçlü kaldığını gösterdi. ABD merkezli Freeport şirketinin Endonezya'daki Grasberg madeninde yaşanan ıslak cevher sorunu nedeniyle bakır üretiminin 2027 sonuna kadar tam kapasiteye ulaşamayacağına ilişkin haberler de arz endişelerini artırdı.

Bakırın libresi, ocak ayında yüzde 5, şubat ayında yüzde 1,2 oranında artış gösterdi. Orta Doğu'daki savaşın başlamasının ardından mart ayında yüzde 6 azalan bakırın libresi, bu gelişmelerle kayıplarını telafi etti. Nisan ayında yüzde 6 değer kazanan bakırın libresi, mayıs ayında da yükselişini sürdürerek yüzde 6,8 değer artışı kaydetti.