Etiyopya'da Tigray Halk Kurtuluş Cephesi (TPLF), federal güçlere karşı geniş çaplı bir taarruz başlatarak üç havalimanının kontrolünü ele geçirdi. Bu durum, 2022'deki barış anlaşması sonrası sağlanan kırılgan sükuneti tamamen bozdu ve topyekun savaş ilan edildi.
Etiyopya'da Tigray Halk Kurtuluş Cephesi (TPLF), federal güçlere karşı geniş çaplı bir taarruz başlatarak üç havalimanının kontrolünü ele geçirdi. Cephe güçleri ayrıca komşu Afar ve Amhara eyaletlerine doğru ilerleyişe geçti. TPLF Genel Başkan Yardımcısı Amanuel Assefa, Fransız haber ajansı AFP'ye yaptığı açıklamada, "Şu anda topyekûn bir savaş durumundayız" ifadelerini kullandı.
Bu çatışmalar, 2020-2022 yılları arasında yüz binlerce insanın hayatını kaybetmesine yol açan ve Pretoria Barış Anlaşması ile sona eren iç savaşın ardından sağlanan kırılgan sükuneti tamamen bozdu. Çatışmaların fitili, çarşamba günü TPLF güçlerinin federal polisin denetimindeki üç havalimanını ele geçirmesi ve komşu eyaletlere saldırılar düzenlemesiyle ateşlendi.
Yeni Çatışmanın Detayları
Taraflar, çatışmaları yeniden başlatmakla birbirlerini suçluyor. Afar'daki bir insani yardım kaynağı, Tigray sınırına yakın Yallo kasabasını ele geçirmeye çalışan silahlı unsurların perşembe günü ağır topçu atışları gerçekleştirdiğini bildirdi. Etiyopya merkezli yabancı bir güvenlik kaynağı ise savaşçıların yine Tigray-Afar sınırındaki Abala'nın kontrolünü sağladığını aktardı. Aynı kaynak, başkent Addis Ababa'ya giden az sayıdaki güzergahtan biri olan Amhara'daki Weldiya kenti çevresinde de şiddetli çatışmalar yaşandığını belirtti.
Stratejik Hedefler ve Değişen İttifaklar
Uzmanlar, TPLF'nin bu adımlarının 2020-2022 savaşındaki ikmal hatlarını kesme ve başkente ilerleme stratejisiyle örtüştüğüne dikkat çekiyor. Oslo Yeni Üniversite Koleji'nden bölge uzmanı Kjetil Tronvoll, AFP'ye yaptığı açıklamada, TPLF'nin nihai hedefinin Addis Ababa'yı ele geçirmek olduğunu, ancak kente ulaşmak için izlenecek taktik hamlelerin henüz bilinmediğini söyledi. Tronvoll, Afar taarruzunun Etiyopya'nın yakıt dahil uluslararası ticaret kargosunun neredeyse tamamını sağlayan Cibuti ile olan ikmal hattını kesmeyi amaçladığını ifade etti.
Etiyopya Cumhurbaşkanı Taye Atske Selassie Amde, çarşamba günü Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada, "yıkım ve kaos güçleri" ile "hasım unsurların iç işlerine müdahalesini" kınadı.
Sahadaki ittifak dengeleri de son savaşa kıyasla köklü biçimde değişti. TPLF, Amhara'daki Fano milisleri dahil diğer altı silahlı grupla Başbakan Abiy Ahmed hükümetini devirmeyi hedefleyen yeni bir ittifak kurdu. Oysa önceki iç savaşta Fano milisleri ve Eritre, Tigray güçlerine karşı federal ordunun yanında yer almıştı.
Fano ve Eritre, 2022'de imzalanan barış anlaşmasından duydukları hoşnutsuzluk sonrası federal hükümetten uzaklaştı. Pretoria Anlaşması, TPLF içindeki bölünmeler ve partideki şahin kanadın bölgedeki geçici durumdan memnuniyetsizliği ile karşı karşıya kaldı.