Uluslararası Para Fonu (IMF), serbest yatırım fonlarının küresel finans piyasalarındaki etkisinin hızla arttığını ve bu durumun potansiyel riskler taşıdığını belirtti. Fonların kaldıraç kullanımı ve yoğunlaşmış pozisyonları, stres dönemlerinde piyasa istikrarını tehdit edebilir.
Uluslararası Para Fonu (IMF), küresel finans piyasalarında hızla büyüyen serbest yatırım fonlarının, piyasa likiditesini ve etkinliğini desteklerken, finansal stres dönemlerinde ciddi riskler oluşturabileceği konusunda uyardı. Fonun raporunda, bu tür fonların brüt varlıklarının 2013'te 4 trilyon dolar seviyesindeyken, 2026'nın başı itibarıyla yaklaşık 13 trilyon dolara yükseldiği vurgulandı.
Serbest yatırım fonlarının küresel piyasalardaki varlığı, özellikle devlet tahvili piyasalarında belirginleşti. IMF yetkililerinin analizlerine göre, bu fonların 2025 yılında ABD Hazine tahvillerinin yaklaşık yüzde 9'unu elinde bulundurması bekleniyor. Diğer finansal aracılardan farklı olarak, serbest yatırım fonları görece daha az kısıtlamayla yatırım yapma ve borçlanma esnekliğine sahip.
Bu esneklik, fonlara likit olmayan varlıklara yatırım yapma, kaldıraçtan yoğun şekilde yararlanma ve pozisyonlarını hızla değiştirme imkanı tanıyor. Normal piyasa koşullarında bu özellikler likiditeyi artırabilir, fiyat keşfini destekleyebilir ve risk paylaşımına katkıda bulunabilirken, piyasalar kötüleştiğinde şokların finansal sistem üzerinden hızla yayılmasına ve büyümesine neden olabiliyor.
IMF raporu, serbest yatırım fonlarının finansal stres dönemlerinde fiyat bozulmalarını ve likidite baskılarını artırma potansiyeline sahip olduğunu belirtiyor. Bu durumun temelinde kaldıraç kullanımı, kırılgan finansman yapıları ve çok sayıda fonun benzer pozisyonlar taşıdığı yoğunlaşmış işlemler gibi kırılganlıklar yatıyor. Bu tür yoğunlaşmış stratejiler, piyasada tek yönlü hareketleri tetikleyerek istikrarsızlığı derinleştirebilir.
Finansal istikrarı korumak amacıyla IMF, politika yapıcılar için çeşitli önerilerde bulundu. Raporda, veri boşluklarının kapatılması ve risk izleme çalışmalarının güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı. Ayrıca, yoğunlaşmış işlemlerden ve eş zamanlı kaldıraç azaltımından kaynaklanan risklerin hedefe yönelik önlemlerle ele alınması gerektiği belirtildi. Bu adımların, potansiyel sistemik riskleri azaltmada kritik rol oynayacağı öngörülüyor.
Borsa İstanbul Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası'nda (KMKTP) standart altının kilogram fiyatı, 6 Ekim 2026 Salı günü yüzde 0,6 artışla 6 milyon 610 bin liraya yükseldi. Bir önceki gün 6 milyon 570 bin 1 liradan kapanan altın, günü hareketli tamamladı.
Nobel ödüllü ekonomist Prof. Dr. Daron Acemoğlu, İstanbul Fintech Week 2026'da yapay zeka yatırımlarındaki riskleri ele aldı. Acemoğlu, Türkiye'nin yapay zekada fırsatının 'uygulama katmanında' olduğunu ve 'çalışan yanlısı yapay zeka' yaklaşımının önemini vurguladı.
Sermaye piyasalarında yaşanan fon krizinden etkilenen yüz binlerce yatırımcı için önemli bir adım atılıyor. AK Parti tarafından hazırlanan fon tasfiyesi kanun teklifi TBMM'ye sunulmaya hazırlanıyor.