Orta Doğu'daki gerilim ve küresel çatışmalar, gübre vadeli işlem piyasalarında talebi zirveye taşıdı. CME'nin üre kontratlarındaki açık pozisyonlar dört yılın en yüksek seviyesine ulaşarak tarımsal girdi tedarikindeki belirsizliği yansıttı.
Hürmüz Boğazı'ndaki gerilim, küresel tarımsal girdi tedarikinde ciddi bir belirsizlik yaratırken, bu durum gübre vadeli işlemlerine olan talebi rekor seviyelere taşıdı. CME Group Tarımsal Emtialar İcra Direktörü Nelson Low, Orta Doğu'daki gelişmelerin piyasa katılımcılarından gelen talepte belirgin bir artışa yol açtığını açıkladı.
Dünyanın en büyük türev ve vadeli işlem borsası olan CME'nin gösterge üre kontratındaki toplam açık pozisyon sayısı son dört yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Low, CME'nin üre kontratlarına yönelik farkındalığın bugüne kadar görülmemiş bir düzeye çıktığını da vurguladı.
Orta Doğu'da aylardır süren çatışmalar, Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapatarak küresel azotlu gübre ve doğalgaz arzının önemli bir bölümünü sekteye uğrattı. Bu durum, gübre fiyatlarında da sert dalgalanmalara neden oldu.
Green Markets verilerine göre, Orta Doğu granül üre spot fiyatı Nisan ayında ton başına 900 doların üzerine çıktı. ABD ile İran'ın Haziran ayında geçici ateşkes konusunda anlaşmasının ardından fiyatlar yaklaşık yarı yarıya gerilemiş olsa da, bölgede çatışmaların yeniden başlamasıyla piyasadaki oynaklık sürdü.
Bloomberg'in haberine göre, CME'nin ABD Körfezi granül üre vadeli kontratlarında günlük toplam açık pozisyon sayısı geçen hafta 2 bin 582 kontrata ulaşarak dört yılın zirvesine işaret etti. Bu rakam, Mayıs başına göre yaklaşık beş katlık bir artışı temsil ediyor.
Küresel tarım piyasalarındaki belirsizlik yalnızca İran-ABD arasındaki gerilimle sınırlı kalmıyor. Rusya ile Ukrayna arasındaki Karadeniz merkezli çatışmalar ve ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin yeni gümrük tarifeleri de piyasalardaki riskleri artırıcı faktörler arasında yer alıyor.
Vadeli işlem sözleşmelerine yönelik talep, gübre dışında diğer tarımsal ürünlerde de yükseliş gösteriyor. CME, ABD'de büyükbaş hayvan varlığının son birkaç on yılın en düşük seviyesine gerilediği bir dönemde hamburger ve köfte üretiminde kullanılan sığır eti parçaları için vadeli işlem kontratı başlattı.
Borsa ayrıca, ABD-Çin ticaretindeki belirsizlik nedeniyle Ağustos ayında sorgum bazlı bir vadeli işlem kontratını devreye almaya hazırlanıyor. Sorgum ihracatının büyük bölümünün Çin'e yapılması, ürün fiyatlarının ticari gelişmelere karşı hassasiyetini artırıyor.
Orta Doğu'da bölgesel çatışma riski, Kızıldeniz ve Hürmüz Boğazı'nda yaşanan son gelişmelerle tırmanışa geçti. Husilerin Suudi petrol sevkiyatını hedef alması ve Hürmüz'deki gemi saldırısı bölgedeki tansiyonu kritik seviyeye taşıdı.
İran'a ait ticari bir gemi, Hürmüz Boğazı'nda, Keşm Adası yakınlarında saldırıya uğradı. Olayda bir kişi yaşamını yitirirken, üç kişi de yaralandı.
Hürmüz Boğazı'nda seyreden bir tankere Umman açıklarında saldırı düzenlendi. Olayda bir mürettebatın yaralandığı ve geminin makine dairesinde hasar meydana geldiği bildirildi.