SPK, yabancı uyruklu gerçek kişiler ve şirketler için uzaktan kimlik tespiti ile para transferi kurallarını güncelledi. Yeni düzenleme, pasaport kullanımı, adres doğrulama ve SWIFT transferi gibi önemli şartlar içeriyor.
Resmi Gazete'de yayımlanan yeni düzenlemeyle birlikte, yabancı uyruklu gerçek kişiler ile ticaret siciline kayıtlı şirketlerin uzaktan kimlik tespiti ve müşteri kabul süreçlerinde önemli değişiklikler yapıldı. Bu adımla, finansal piyasalarda güvenlik ve şeffaflığın artırılması hedefleniyor.
Uzaktan Kimlik Tespitinde Yeni Dönem
Yeni kurallara göre, yabancı uyruklu kişilerin uzaktan kimlik tespitinde ICAO 9303 standardına uygun, NFC özelliği bulunan pasaport kullanması zorunlu hale getirildi. Pasaportun çipinde yer alan bilgiler ile belge üzerindeki bilgilerin eşleşmemesi durumunda ise müşteri kabulü kesinlikle gerçekleştirilmeyecek.
Pasaport üzerinden kimlik tespiti yapılan kişiler yüksek risk grubunda değerlendirilecek. Bu kimlik tespiti süreci, pasaport incelemesi konusunda özel eğitim almış personel tarafından görüntülü görüşmeyle yapılacak. Canlılık testi ve fotoğraf eşleştirmesi gibi adımlarda ise yapay zeka tabanlı uygulamalardan faydalanılabilecek.
Adres Doğrulama ve Para Transferi Sınırlamaları
Düzenlemenin dikkat çeken maddelerinden biri de adres doğrulamasına ilişkin oldu. Yabancı müşteriler, yerleşim yeri belgesi veya son üç aya ait elektrik, su, doğal gaz gibi abonelik faturalarıyla adreslerini en geç üç ay içerisinde doğrulamak zorunda kalacak.
Adres teyidi tamamlanana kadar müşterilerin para ve kripto varlık transferi yapmasına veya sermaye piyasası araçlarında virman gerçekleştirmesine izin verilmeyecek. Ayrıca, pasaportla kimlik tespiti yapılan yabancı müşterilerin hesaplarına para girişi de sınırlandırıldı; para yalnızca müşterinin yurt dışında kendi adına açılmış banka hesabından gönderilebilecek. Hesaptan para çıkışı da sadece müşterinin kendi adına kayıtlı banka hesabına yapılabilecek ve transferler yalnızca SWIFT üzerinden gerçekleştirilecek. SWIFT mesajındaki bilgiler ile müşteri bilgilerinin uyuşmaması halinde işleme onay verilmeyecek.
Şirketler ve Denetimdeki Artış
Yeni düzenlemeyle birlikte yabancı müşterilere yönelik denetimler de artırılıyor. Müşteri bilgileri, portföy büyüklükleri ve yatırım tutarları, üç aylık dönemler halinde Mali Suçları Araştırma Kurulu'na (MASAK) raporlanacak.
Ticaret siciline kayıtlı şirketlerin uzaktan müşteri kabulünde ise temsil yetkisi MERSİS, Ticaret Sicili Gazetesi ve Gelir İdaresi Başkanlığı verileri üzerinden kontrol edilecek. Gerekli görülmesi halinde noter onaylı imza sirküleri de incelenebilecek. Bu şirketlerde gerçek faydalanıcının belirlenmesi zorunlu tutulurken, gerçek faydalanıcının tespit edilememesi veya işlem sırasında şüpheli bir durumla karşılaşılması halinde müşteri kabul süreci sonlandırılacak.