Suriye'de yeni yönetim, eski lider Beşar Esad'ı savaş ve insanlığa karşı suçlardan gıyabında idama mahkum etti. Bu karar, muhalif güçlerin Şam'a girmesiyle Moskova'ya kaçan Esad'a yönelik verilen ilk hüküm oldu.
Suriye'de eski lider Beşar Esad, işlediği 'savaş suçları' ve 'insanlığa karşı suçlar' nedeniyle gıyabında idama mahkûm edildi. Aralık 2024'te Devlet Başkanı Ahmed Şara liderliğindeki gruplar tarafından Esad yönetiminin devrilmesi ve 14 yıl süren iç savaşın sona ermesinin ardından başlayan yargılamalar sonucunda bu karar alındı. Muhalif güçlerin Şam'a yaklaşması üzerine ailesiyle birlikte Moskova'ya kaçan Esad, Baas rejiminin çöküşüyle birlikte iktidarı kaybetmişti.
Esad ailesine Aralık 2024'te Rusya lideri Vladimir Putin tarafından sığınma hakkı tanındı. Ahmed Şara liderliğindeki geçiş yönetimi, devrik hükümetten isimleri hem bizzat hem de gıyaben yargılamaya bu yıl başladı ve bu karar Esad'a yönelik verilen ilk hüküm olarak kayıtlara geçti.
Kuzeni Atef Necib'e de İdam Cezası
Yargılananlar arasında Beşar Esad'ın kuzeni Atef Necib de bulunuyor. 2011 yılında ilk ayaklanmanın başladığı Dera vilayetinde siyasi güvenlik biriminin başı olan Necib, Salı günü mahkeme tarafından 'cinayet', '15 yaşın altındaki çocukların kasten öldürülmesi' ve 'ölüme yol açan işkence' suçlarından mahkûm edildi. Mahkeme, Necib'e atfedilen fiilleri 'insanlığa karşı suçlar' olarak nitelendirerek kendisini de ölüm cezasına çarptırdı.
Saadet Partisi Heyetinin 2012 Ziyareti
Esad'ın iktidarda olduğu dönemde, Ocak 2012'de Saadet Partisi heyeti Suriye'yi ziyaret etmişti. Bu ziyaretin amacı, Suriye içindeki olayların sükunete erdirilmesi için Esad'a nasihat ve tavsiyelerde bulunmaktı. Ancak Esad'ın bu tavsiyeleri dikkate almadığı belirtildi.
Dönemin Saadet Partisi Genel Başkanı Mustafa Kamalak, ziyaretin Beşar Esad'a destek vermek amacıyla yapılmadığını, asıl hedeflerinin batılıların müdahalesini önlemek ve uyarı vazifelerini yerine getirmek olduğunu açıklamıştı. Kamalak, 'Biz kesinlikle Beşar Esad'a destek vermek amacıyla Suriye'ye gitmiş değiliz. Biz akan kanın durdurulması için Suriye'ye gittik. Irak'ta işlenen katliamların Suriye'de tekrarlanmaması için uyarı görevimizi, endişelerimizi orada dile getirdik' ifadelerini kullanmıştı.
Kamalak ayrıca, 'Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad'a dış müdahaleler sadece askeri olmamaktadır, aynı zamanda kültürel, iktisadi ve siyasi olarak yapılmaktadır, bunlara meydan verilmemelidir dedik. Bunların önlenebilmesi için de sadece tedbirin alınması yetmez, muhalefetin güçlenmesi, muhalefetin yolunun açılması gerekir' şeklinde tavsiyelerde bulunduklarını belirtmişti.