28 Ağustos Cuma sabahı Ege Denizi üzerinde yaşanan kritik bir olayda, Yunanistan bir Türk insansız hava aracını (İHA) engellemek amacıyla iki adet F-16 savaş uçağını havalandırdı. Bu gelişme, bölgede uzun süredir devam eden hava sahası anlaşmazlıklarını yeniden gündeme getirdi.
28 Ağustos Cuma sabahı Kuzeydoğu Ege’de yeni bir sınır ihlali olayı yaşandığı iddia edildi. Yunanistan, bu olayda bir Türk insansız hava aracını (İHA) önlemek amacıyla iki adet F-16 savaş uçağını havalandırdı.
Yunan devlet kanalı ERT’nin haberine göre, Türk İHA’sı Atina Uçuş Bilgi Bölgesi’ne (FIR) girerek Semadirek ve Limni adaları arasındaki deniz sahasında uçuş gerçekleştirdi ve Yunan Ulusal Hava Sahası’nı ihlal etti. Bu gelişme üzerine Yunan Hava Kuvvetleri, söz konusu Türk İHA’sını tespit, teşhis ve önleme amacıyla derhal harekete geçti ve iki F-16 savaş uçağını kaldırdı.
Yolcu Uçağı Yakınında Kritik Anlar
Olayın asıl endişe yaratan boyutu, İHA’nın Dedeağaç Havalimanı’nın yaklaşma hattına oldukça yakın bir noktada uçması oldu. Bu hareketlilik, Aegean Airlines’a ait bir yolcu uçağının kalkış yapmaya hazırlandığı sırada gerçekleşti.
Yunan Sivil Havacılık Otoritesi ile F-16 pilotları arasındaki hızlı koordinasyon sayesinde, yolcu uçuşunun güvenliği tehlikeye atılmadan İHA’nın bölgeden uzaklaşması sağlandı. Ancak ihtiyati bir tedbir olarak, yolcu uçağına farklı bir hava koridorunu kullanması ve bölgeden tamamen uzaklaşana kadar alçak irtifada seyretmesi talimatı verildi. Uçak daha sonra Atina’daki Elefterios Venizelos Havalimanı’na doğru normal rotasına devam etti.
FIR İhlali Tartışması ve Ankara'nın Görüşü
Olayın “Atina FIR ihlali” olarak tanımlanması, Ege’de uzun süredir devam eden hava sahası anlaşmazlıklarını yeniden gündeme getirdi. Türkiye, FIR’ın bir egemenlik alanı olmadığını, aksine uçuş bilgi ve hava trafik hizmetlerine ilişkin teknik bir sorumluluk bölgesi olduğunu savunuyor. Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, Atina FIR’ının Ege’deki uluslararası hava sahasını da kapsadığını ve bu nedenle FIR’a girişin tek başına Yunan hava sahasına giriş anlamına gelmeyeceğini belirtiyor.
Ankara ayrıca, Yunanistan’ın 6 deniz mili olan karasularının üzerinde 10 deniz millik ulusal hava sahası bulunduğu yönündeki iddiasını tanımıyor. Dışişleri Bakanlığı'nın resmi açıklamalarında, özellikle askeri uçakların uluslararası hava sahasındaki uçuşlarının FIR kapsamında Yunan makamlarına uçuş planı sunmasını gerektiren bir hüküm bulunmadığı ifade ediliyor. Bu nedenle Atina’nın “FIR ihlali” olarak nitelediği bazı uçuşlar, Ankara açısından egemen Yunan hava sahasının değil, Yunanistan’ın teknik sorumluluğundaki uluslararası hava sahasının kullanılması olarak değerlendiriliyor.