Orta Doğu'dan yapılan petrol ihracatının, bölgedeki jeopolitik gerilimlere rağmen savaş öncesi seviyeleri aştığı açıklandı. JPMorgan ve Goldman Sachs raporları, ham petrol sevkiyatlarındaki artışı ve küresel piyasanın Eylül ayında dengede kaldığını gösteriyor.
Orta Doğu'dan gerçekleştirilen petrol ihracatının, bölgedeki süregelen savaş ve deniz taşımacılığına yönelik risklere rağmen savaş öncesi seviyeleri aştığı belirtildi. JPMorgan ve Goldman Sachs tarafından yayımlanan ayrı analizler, küresel enerji piyasasında dikkat çekici bir toparlanmaya işaret ediyor.
JPMorgan analistleri, 29 Eylül tarihli değerlendirmelerinde bölgenin petrol ihracatının yeniden hız kazandığını vurguladı. Analizlere göre, ham petrol sevkiyatları günlük 17,5 milyon varile ulaşarak savaş öncesindeki seviyenin yaklaşık yüzde 98'ine denk geldi. Bu rakam, bölgenin operasyonel kapasitesinin yüksek risk ortamında dahi sürdürülebildiğini gösteriyor.
Petrol taşımacılığının stratejik güzergahlarından biri olan Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol miktarında da belirgin bir artış yaşandı. JPMorgan, bölgedeki akışların özellikle Suudi Arabistan'ın etkisiyle haziran sonunda görülen günlük yaklaşık 13 milyon varillik seviyeye yeniden yaklaştığını bildirdi.
Ham petroldeki toparlanmaya karşın, petrol ürünlerinde aynı ölçüde bir iyileşme gözlenmedi. Dizel ve benzin gibi rafine ürünlerin sevkiyatı günlük 3 milyon varilde kalarak savaş öncesi seviyenin yüzde 58'ine ulaştı. Bu durum, farklı ürün gruplarının farklı dinamiklere sahip olduğunu ortaya koyuyor.
JPMorgan analistleri, artan tanker trafiğinin bölgedeki güvenlik koşullarının düzeldiği anlamına gelmediği konusunda uyardı. Yaşanan toparlanma, petrol sektörünün yüksek risk ortamında faaliyetlerini sürdürme kapasitesinin arttığını gösterse de jeopolitik risklerin devam ettiği belirtildi.
Goldman Sachs da Basra Körfezi'nden yapılan petrol ihracatının son bir haftada günlük 23,3 milyon varile yükseldiğini açıkladı. Bu rakam, 2025 yılındaki ortalama ihracat seviyeleriyle uyumlu bir seyir izliyor. Goldman'ın hesaplamasına, kamuya açık olmayan yöntemlerle taşındığı için “karanlık akışlar” olarak adlandırılan sevkiyatlar da dahil edildi.
Banka, küresel petrol piyasasının eylül ayında genel olarak dengede kaldığını tahmin ediyor. Analistlere göre İran'ın petrol ihracatındaki gerileme, diğer Körfez ülkelerinin daha yüksek ihracatıyla büyük ölçüde dengelendi. Özellikle Suudi Arabistan'ın tahmini petrol ihracatı eylül ayında iki kattan fazla artarak 2025 ortalamasının üzerine çıktı.
Körfez'den petrol akışlarının toparlanmasına rağmen ham petrol fiyatlarının güçlü kalması dikkat çekiyor. Goldman Sachs, enerji altyapısına yönelik yeni saldırıların veya çatışmanın daha da tırmanmasının petrol piyasasında yeniden ciddi arz sorunlarına yol açabileceği konusunda uyarıyor. Mevcut veriler, petrol sevkiyatlarının önemli ölçüde normale döndüğünü gösterse de bölgedeki jeopolitik ve lojistik risklerin ortadan kalktığı anlamına gelmiyor.
2023 yılından bu yana Batı Şeria'da Filistinlilere karşı 63 bine yakın İsrail saldırısı belgelendi. Bu saldırılar, İsrail askerleri ve yerleşimcileri tarafından gerçekleştirilen can kayıpları, yıkımlar ve geniş çaplı toprak müsadeleriyle bölgedeki gerilimi artırdı.
Uluslararası İlişkiler Uzmanı Dr. Mehmet Akif Koç, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan Mekke Anlaşması'nın bölgesel çatışmalardaki rolünü ve olası etkilerini analiz etti. Koç, 47 yıllık gerilimin bir anda sona ermeyeceği uyarısında bulundu.
Manisa Aile Platformu Başkanı Abdurrahman Rüzgar, "Ailem Güvende" operasyonlarına güçlü desteklerini duyurdu. Rüzgar, milli ve manevi aile yapısını hedef alan küresel tehditlere karşı mücadele çağrısında bulundu.